Zacznij leczyć przyczyny, a nie objawy - Drzewo Stanu Obecnego
Czym jest Drzewo stanu obecnego (Current reality tree)?
Drzewo stanu obecnego (ang. Current Reality Tree, CRT) to jedno z narzędzi logicznego myślenia teorii ograniczeń, które pomaga zidentyfikować główne problemy w organizacji, poprzez metodyczną analizę bieżącej sytuacji.
Bardzo często, kiedy próbujemy rozwiązać problem, skupiamy się na symptomach (tym co widać), a nie docieramy do przyczyn. Drzewo stanu obecnego pozwala nam odkryć wspólną przyczynę wielu problemów, które obserwujemy - tzw. przyczynę źródłową. Dzięki temu, jesteśmy w stanie skoncentrować uwagę i działania na kluczowy obszar, który powinniśmy zmienić, żeby poprawić funkcjonowanie całego przedsiębiorstwa (czy zespołu).
Kiedy warto wykorzystać drzewo stanu obecnego?
Drzewo stanu obecnego to świetne narzędzie diagnostyczne. Przyda się np., gdy:
masz bardzo długą listę problemów i nie wiesz, od czego zacząć
panuje ogólny chaos, gaszenie pożarów to codzienność
próbujesz rozwiązywać problemy, a one wciąż wracają
tworzysz masę rozwiązań, które się nie sprawdzają
chcesz zrozumieć na czym polega kluczowy problem, źródło problemów
chcesz rozwiązać konflikt między zespołami uniemożliwiający współpracę
Jak się tworzy drzewo stanu obecnego? Krótki opis kroków
Tworzenie CRT to procedura, który narzuca ramy postępowanie w poszukiwaniu przyczyn niepowodzeń. W mojej pracy osadzam ją w szerszej, logicznej ścieżce: najpierw budujemy Drzewo Celu (by wiedzieć, dokąd zmierzamy), potem tworzymy CRT, a na koniec często wykorzystujemy Chmurę, by rozbroić konflikty.
Samą budowę CRT można w uproszczeniu przedstawić w 5 krokach:
Jaki jest problem? Co chcesz lepiej zrozumieć? Nazwij obszar, jego nadrzędny cel oraz miary sukcesu.
Zbierz symptomy, które Wam przeszkadzają; problemy, które widzicie. Opisz je jasno i precyzyjnie
Połącz obserwowane symptomy w związki przyczyna-skutek. Podłączaj je po kolei, za każdym razem sprawdzając, czy są zapisane jasno, czy na pewno istnieją, i czy jedno wynika z drugiego.
[to jest w rzeczywistości najważniejszy i sprawiający najwięcej trudności krok - polecam szczegółową lekturę np. książki Lisy Scheinkopf “Thinking for a change” lub udział w dedykowanym szkoleniu.]
Sprawdź, czy już w miarę dobrze rozumiesz sytuację. Jeżeli wydaje Ci się, że jeszcze nie wiesz wszystkiego, pogłęb analizę - szukaj “przyczyn przyczyn” i “skutków skutków”
Wyznacz przyczynę źródłową: Spójrz na te elementy, które są tylko przyczynami i sprawdź, który z nich odpowiada za większość innych problemów - to są właśnie nasze przyczyny źródłowe, na których powinniśmy się skupić.
Uproszczone, poglądowe drzewo stanu obecnego
Czym się różni drzewo stanu obecnego od innych, podobnych metod?
Może się wydawać, że Drzewo stanu obecnego powstaje podobnie do wykresu Ishikawy, czy jest zbliżone do metody 5 Why. W rzeczywistości, stoją za nimi zupełnie inne podejścia.
🌳Tworząc drzewo stanu obecnego stosujemy dokładną weryfikację logiczną każdego związku przyczynowo-skutkowego. Dzięki temu, wyłapujemy miejsca, w których się mylimy i w ten sposób dochodzimy do realnych przyczyn obserwowanych zjawisk.
🐟 Pozostałe metody bazują na spekulacjach i przedstawiają to, co najlepszego mogliśmy wymyślić na dany temat. Ale czy to jest prawda, czy nie - nikt tego nie wie.
Jak robić CRT - wspólnie (warsztatowo), czy zbierać informacje od ludzi i potem to “sklejać”?
Zdecydowanie wybieram pracę warsztatową, bo to dwie pieczenie na jednym ogniu w ciągu zaledwie kilku godzin. Z jednej strony otrzymujemy twardą, logiczną analizę, a z drugiej – przechodzimy proces ustawiania fundamentów i współpracy w zespole.
Wymaga ona umiejętności facylitacyjnych i mediacyjnych, aby bezpiecznie przeprowadzić grupę przez trudne tematy, ale warto, ponieważ wtedy, oprócz diagnozy głównej przyczyny problemów:
mamy zespół, który ma wspólne zrozumienie, co się dzieje —> wyższe poczucie odpowiedzialności i zaangażowanie we wprowadznie dalszych rozwiazań
mamy ludzi z różnych działów, którzy rozumieją współzależności i widzą różne perspektywy —> lepsza współpraca
możemy otwarcie porozmawiać o problemach i bolączkach, w bezpiecznych ramach —> przewietrzona atmosfera i poprawa relacji.
Jakie są korzyści wykorzystania drzewa stanu obecnego?
Dzięki zrozumieniu prawdziwej przyczyny występujących problemów, skupisz działania na tym, co rzeczywiście poprawi sytuację. Inaczej leczysz tylko objawy.
Zainwestujesz czas i pieniądze tam, gdzie ma to rzeczywisty sens i przełożenie na wyniki firmy.
Dodatkowo, jeśli przeprowadzisz to warsztatowo - będziesz mieć zaangażowany zespół, z przewietrzoną atmosferą, widzący sens swojej pracy i mający poczucie sprawczości.
Jeśli chcesz zrozumieć i trwale rozwiązać problemy, męczące Twoją firmę, zespół - zapraszam do kontaktu.
Chętnie porozmawiam o Twojej sytuacji, Twoich potrzebach i możliwościach współpracy.
